KO CCT3
Cho hàm số: `y=2x^3 +(m-1)x^2 +(m+2)x+1` Xét tính đúng sai của các khẳng…
Cho hàm số: \(y=2x^3 +(m-1)x^2 +(m+2)x+1\) Xét tính đúng sai của các khẳng định sau:
\(a)\) Khi \(m=1\) đồ thị hàm số cắt trục hoành tại \(1\) điểm phân biệt
\(b)\) Đồ thị hàm số luôn đi qua điểm \(A(0;1)\)
\(c)\) Phương trình tiếp tuyến của ĐTHS song song với đường thẳng \(y=9x-3\) đi qua điểm \(B(1;5)\)
\(d)\) Có \(1\) giá trị nguyên của tham số \(m\) để đồ thị hàm số \((1)\) có điểm cực đại và điểm cực tiểu có hoành độ lớn hơn \(1/6\)
Cho hàm số: \(y=2x^3 +(m-1)x^2 +(m+2)x+1\) (1)
Chúng ta cần xét tính đúng sai của các khẳng định sau:
Khẳng định a): Khi \(m=1\) đồ thị hàm số cắt trục hoành tại \(1\) điểm phân biệt
Để xét khẳng định này, chúng ta thay \(m=1\) vào hàm số (1), ta được:
\(y = 2x^3 + (1-1)x^2 + (1+2)x + 1\)
\(y = 2x^3 + 3x + 1\)
Đồ thị hàm số cắt trục hoành khi \(y=0\), tức là:
\(2x^3 + 3x + 1 = 0\)
Để tìm số giao điểm, chúng ta có thể xét tính đơn điệu của hàm số này.
Tính đạo hàm của hàm số \(y = 2x^3 + 3x + 1\):
\(y’ = (2x^3 + 3x + 1)’ = 6x^2 + 3\)
Ta thấy rằng \(6x^2 \ge 0\) với mọi \(x \in \mathbb{R}\), do đó \(y’ = 6x^2 + 3 > 0\) với mọi \(x \in \mathbb{R}\).
Vì \(y’ > 0\) trên \(\mathbb{R}\), hàm số \(y = 2x^3 + 3x + 1\) là một hàm số đồng biến trên toàn bộ tập số thực \(\mathbb{R}\).
Một hàm số liên tục và đồng biến trên \(\mathbb{R}\) chỉ có thể cắt trục hoành (tức là \(y=0\)) tại duy nhất một điểm.
Vậy, khi \(m=1\), đồ thị hàm số cắt trục hoành tại \(1\) điểm phân biệt.
Kết luận: Khẳng định a) là ĐÚNG.
Khẳng định b): Đồ thị hàm số luôn đi qua điểm \(A(0;1)\)
Để kiểm tra khẳng định này, chúng ta thay tọa độ điểm \(A(0;1)\) vào phương trình hàm số (1).
Thay \(x=0\) vào hàm số \(y=2x^3 +(m-1)x^2 +(m+2)x+1\):
\(y = 2(0)^3 + (m-1)(0)^2 + (m+2)(0) + 1\)
\(y = 0 + 0 + 0 + 1\)
\(y = 1\)
Ta thấy rằng với mọi giá trị của tham số \(m\), khi \(x=0\) thì \(y=1\).
Điều này có nghĩa là điểm \(A(0;1)\) luôn thuộc đồ thị hàm số (1), bất kể giá trị của \(m\).
Kết luận: Khẳng định b) là ĐÚNG.
Khẳng định c): Phương trình tiếp tuyến của ĐTHS song song với đường thẳng \(y=9x-3\) đi qua điểm \(B(1;5)\)
Để xét khẳng định này, chúng ta cần tìm điều kiện để tồn tại tiếp tuyến thỏa mãn cả hai yêu cầu.
Yêu cầu 1: Tiếp tuyến song song với đường thẳng \(y=9x-3\).
Đường thẳng \(y=9x-3\) có hệ số góc là \(k=9\).
Vì tiếp tuyến song song với đường thẳng này, nên hệ số góc của tiếp tuyến cũng phải bằng \(9\).
Đạo hàm của hàm số (1) là:
\(y’ = 6x^2 + 2(m-1)x + (m+2)\)
Gọi \(x_0\) là hoành độ tiếp điểm. Hệ số góc của tiếp tuyến tại \(x_0\) là \(y'(x_0)\).
Ta có: \(y'(x_0) = 9\)
\(6x_0^2 + 2(m-1)x_0 + (m+2) = 9\)
\(6x_0^2 + 2(m-1)x_0 + m – 7 = 0\) (Phương trình điều kiện 1)
Yêu cầu 2: Tiếp tuyến đi qua điểm \(B(1;5)\).
Phương trình tiếp tuyến tại điểm \((x_0; y_0)\) có dạng: \(y – y_0 = y'(x_0)(x – x_0)\).
Trong đó \(y_0 = 2x_0^3 + (m-1)x_0^2 + (m+2)x_0 + 1\).
Vì \(y'(x_0) = 9\), phương trình tiếp tuyến trở thành: \(y – y_0 = 9(x – x_0)\).
Tiếp tuyến này đi qua điểm \(B(1;5)\), nên thay \(x=1, y=5\) vào phương trình tiếp tuyến:
\(5 – y_0 = 9(1 – x_0)\)
Thay \(y_0\) bằng biểu thức của nó theo \(x_0\) và \(m\):
\(5 – (2x_0^3 + (m-1)x_0^2 + (m+2)x_0 + 1) = 9 – 9x_0\)
\(5 – 2x_0^3 – (m-1)x_0^2 – (m+2)x_0 – 1 = 9 – 9x_0\)
\(-2x_0^3 – (m-1)x_0^2 – (m+2)x_0 + 4 = 9 – 9x_0\)
\(-2x_0^3 – (m-1)x_0^2 + (7-m)x_0 – 5 = 0\)
Nhân cả hai vế với \(-1\):
\(2x_0^3 + (m-1)x_0^2 + (m-7)x_0 + 5 = 0\) (Phương trình điều kiện 2)
Bây giờ chúng ta cần kiểm tra xem có tồn tại \(x_0\) và \(m\) đồng thời thỏa mãn cả hai phương trình điều kiện 1 và 2 hay không.
Từ Phương trình điều kiện 1: \(6x_0^2 + 2(m-1)x_0 + m – 7 = 0\)
Từ Phương trình điều kiện 2: \(2x_0^3 + (m-1)x_0^2 + (m-7)x_0 + 5 = 0\)
Thay \((m-7)\) từ Phương trình 1 vào Phương trình 2. Từ PT1, ta có \(m-7 = -6x_0^2 – 2(m-1)x_0\).
Thế vào PT2:
\(2x_0^3 + (m-1)x_0^2 + (-6x_0^2 – 2(m-1)x_0)x_0 + 5 = 0\)
\(2x_0^3 + (m-1)x_0^2 – 6x_0^3 – 2(m-1)x_0^2 + 5 = 0\)
\(-4x_0^3 – (m-1)x_0^2 + 5 = 0\)
\(4x_0^3 + (m-1)x_0^2 – 5 = 0\) (Phương trình liên hệ mới)
Nếu \(x_0=0\), thì từ Phương trình liên hệ mới ta có \(-5=0\), điều này vô lý. Vậy \(x_0 \ne 0\).
Từ Phương trình liên hệ mới, ta có \((m-1) = \frac{5 – 4x_0^3}{x_0^2}\).
Thay \((m-1)\) và \((m-7)\) (mà \(m-7 = m-1-6\)) vào Phương trình 1:
\(6x_0^2 + 2\left(\frac{5 – 4x_0^3}{x_0^2}\right)x_0 + \left(\frac{5 – 4x_0^3}{x_0^2} – 6\right) = 0\)
\(6x_0^2 + \frac{10x_0 – 8x_0^4}{x_0^2} + \frac{5 – 4x_0^3 – 6x_0^2}{x_0^2} = 0\)
Nhân cả hai vế với \(x_0^2\) (vì \(x_0 \ne 0\)):
\(6x_0^4 + 10x_0 – 8x_0^4 + 5 – 4x_0^3 – 6x_0^2 = 0\)
\(-2x_0^4 – 4x_0^3 – 6x_0^2 + 10x_0 + 5 = 0\)
\(2x_0^4 + 4x_0^3 + 6x_0^2 – 10x_0 – 5 = 0\)
Đặt \(P(x_0) = 2x_0^4 + 4x_0^3 + 6x_0^2 – 10x_0 – 5\).
Chúng ta cần kiểm tra xem phương trình \(P(x_0)=0\) có nghiệm thực hay không.
Xét giá trị của \(P(x_0)\) tại một số điểm:
\(P(0) = -5\)
\(P(1) = 2(1)^4 + 4(1)^3 + 6(1)^2 – 10(1) – 5 = 2 + 4 + 6 – 10 – 5 = -3\)
\(P(-1) = 2(-1)^4 + 4(-1)^3 + 6(-1)^2 – 10(-1) – 5 = 2 – 4 + 6 + 10 – 5 = 9\)
Vì \(P(0) = -5\) và \(P(-1) = 9\), theo định lý giá trị trung gian, tồn tại ít nhất một nghiệm thực \(x_0^\) trong khoảng \((-1; 0)\) sao cho \(P(x_0^) = 0\).
Khi có một giá trị \(x_0^\) thỏa mãn, chúng ta có thể tìm được giá trị \(m\) tương ứng từ \((m-1) = \frac{5 – 4(x_0^)^3}{(x_0^*)^2}\). Giá trị \(m\) này sẽ là một số thực.
Vậy, tồn tại tiếp tuyến của đồ thị hàm số song song với đường thẳng \(y=9x-3\) và đi qua điểm \(B(1;5)\).
Kết luận: Khẳng định c) là ĐÚNG.
Khẳng định d): Có \(1\) giá trị nguyên của tham số \(m\) để đồ thị hàm số \((1)\) có điểm cực đại và điểm cực tiểu có hoành độ lớn hơn \(1/6\).
Để đồ thị hàm số có điểm cực đại và cực tiểu, phương trình \(y’=0\) phải có hai nghiệm phân biệt.
\(y’ = 6x^2 + 2(m-1)x + (m+2)\)
Phương trình \(y’=0\) là \(6x^2 + 2(m-1)x + (m+2) = 0\).
Điều kiện có hai nghiệm phân biệt là \(\Delta’ > 0\).
\(\Delta’ = (m-1)^2 – 6(m+2) = m^2 – 2m + 1 – 6m – 12 = m^2 – 8m – 11\)
Để có hai cực trị, ta cần \(\Delta’ > 0 \implies m^2 – 8m – 11 > 0\).
Tìm nghiệm của \(m^2 – 8m – 11 = 0\):
\(m = \frac{8 \pm \sqrt{(-8)^2 – 4(1)(-11)}}{2(1)} = \frac{8 \pm \sqrt{64 + 44}}{2} = \frac{8 \pm \sqrt{108}}{2} = \frac{8 \pm 6\sqrt{3}}{2} = 4 \pm 3\sqrt{3}\)
Với \(3\sqrt{3} \approx 3 \times 1.732 = 5.196\).
Vậy, \(m_1 = 4 – 3\sqrt{3} \approx 4 – 5.196 = -1.196\).
Và \(m_2 = 4 + 3\sqrt{3} \approx 4 + 5.196 = 9.196\).
Điều kiện \(\Delta’ > 0\) cho ta \(m < 4 - 3\sqrt{3}\) hoặc \(m > 4 + 3\sqrt{3}\).
Gọi \(x_1, x_2\) là hoành độ của hai điểm cực trị (là hai nghiệm của \(y’=0\)).
Yêu cầu là \(x_1 > 1/6\) và \(x_2 > 1/6\).
Đây là bài toán xét vị trí của nghiệm của phương trình bậc hai \(ax^2+bx+c=0\) so với một số \(\alpha\).
Với phương trình \(6x^2 + 2(m-1)x + (m+2) = 0\), ta có \(a=6 > 0\). Để cả hai nghiệm \(x_1, x_2\) lớn hơn \(1/6\), ta cần các điều kiện sau:
1. \(\Delta’ > 0\) (đã xét ở trên: \(m < 4 - 3\sqrt{3}\) hoặc \(m > 4 + 3\sqrt{3}\)).
2. Trục đối xứng của parabol \(x_S = \frac{-b}{2a} > \frac{1}{6}\).
\(x_S = \frac{-2(m-1)}{2 \times 6} = \frac{-(m-1)}{6}\).
Vậy, \(\frac{-(m-1)}{6} > \frac{1}{6} \implies -(m-1) > 1 \implies -m+1 > 1 \implies -m > 0 \implies m < 0\).
3. \(a \cdot y'(1/6) > 0\).
Vì \(a=6 > 0\), ta cần \(y'(1/6) > 0\).
\(y'(1/6) = 6(1/6)^2 + 2(m-1)(1/6) + (m+2)\)
\(= 6(1/36) + \frac{m-1}{3} + m+2\)
\(= \frac{1}{6} + \frac{2(m-1)}{6} + \frac{6(m+2)}{6}\)
\(= \frac{1 + 2m – 2 + 6m + 12}{6} = \frac{8m + 11}{6}\)
Ta cần \(\frac{8m + 11}{6} > 0 \implies 8m + 11 > 0 \implies 8m > -11 \implies m > -\frac{11}{8}\).
\(m > -1.375\).
Kết hợp tất cả các điều kiện cho \(m\):
a) \(m < 4 - 3\sqrt{3}\) hoặc \(m > 4 + 3\sqrt{3}\) (\(m < -1.196\) hoặc \(m > 9.196\))
b) \(m < 0\)
c) \(m > -1.375\)
Chúng ta giao các điều kiện này lại:
Kết hợp b) và c): \(-1.375 < m < 0\).
Bây giờ giao với điều kiện a):
\((-1.375 < m < 0)\) VÀ (\(m < -1.196\) HOẶC \(m > 9.196\))
Xét trường hợp 1: \((-1.375 < m < 0)\) VÀ \((m < -1.196)\)
Phần giao của hai điều kiện này là \(-1.375 < m < -1.196\).
Xét trường hợp 2: \((-1.375 < m < 0)\) VÀ \((m > 9.196)\)
Phần giao của hai điều kiện này là tập rỗng (không có giá trị \(m\) nào thỏa mãn đồng thời \(m < 0\) và \(m > 9.196\)).
Vậy, điều kiện cuối cùng cho \(m\) là \(-1.375 < m < -1.196\).
Chúng ta cần tìm các giá trị nguyên của \(m\) trong khoảng này.
Khoảng \((-1.375; -1.196)\) không chứa bất kỳ số nguyên nào. (Ví dụ, số nguyên gần nhất là \(-1\) hoặc \(-2\), nhưng cả hai đều không nằm trong khoảng này).
Do đó, không có giá trị nguyên nào của tham số \(m\) thỏa mãn yêu cầu.
Khẳng định nói rằng “Có 1 giá trị nguyên của tham số \(m\)”. Điều này là sai.
Kết luận: Khẳng định d) là SAI.
Tổng kết lại:
- Khẳng định a): ĐÚNG
- Khẳng định b): ĐÚNG
- Khẳng định c): ĐÚNG
- Khẳng định d): SAI
Hy vọng các em đã hiểu rõ cách giải từng phần của bài toán này. Hãy luyện tập thêm để nắm vững kiến thức nhé!
\(a)\) \(m=1=>y=2x^3 +3x+1\)
Cho \(y=0=>2x^3 +3x+1=0\) có \(n_o!\)
\(=>\) ĐTHS \(y\) tại \(m=1\) cắt trục hoành tại \(1\) điểm phân biệt
\(=>\) Đúng
————————————–
\(b)\) Cho \(x=0=>y=1\)
\(=>\) Đúng
————————————–
\(c)\) \(d:y=9x-3=>k_d=9\)
Do \(t^2\) \(\parallel\) \(d\) \(=>\) Hệ số góc \(t^2\) là \(k=9\)
\(@\) \(y_0=2x_0^3 +3x_0+1=>y’_0=6x_0^2 +3\)
\(=>k=6x_0^2 +3<=>9=6x_0^2 +3\)
TH1: \(x_0=1<=>y_0=6=>y=9(x-1)+6\)
\(<=>y=9x-3\) \((\) Loại \()\) vì trùng \(d\)
TH2: \(x_0=-1=>y_0=-4=>y=9(x+1)-4\)
\(<=>y=9x+5\) \((\) Nhận \()\) \((**)\)
Thay \(B(1;5)\) vào PTTT \((**)\)
\(5=9.1+5\) \((\) Loại \()\)
\(=>\) Sai
————————————–
\(d)\) \(y’=6x^2 +2(m-1)x+m+2\)
Để hàm số có cực đại, cực tiểu thì PT \(y’=0\) có \(2\) nghiệm phân biệt \(x_1\) và \(x_2\)
\(\Delta’=(m-1)^2 -6(m+2)>0<=>x^2-8m-11>0\)
Theo định lí Vi \(-\) ét:
\({(x_1+x_2=(1-m)/3),(x_1 x_2=(m+2)/6):}\)
Theo đề bài: Hoành độ có cực trị lớn hơn \(1/6\)
\({((x_1- 1/6)(x_2 -1/6)>0),(x_1+x_2> 1/3):}\)
\(<=>\) \({(x_1 x_2-1/6(x_1+x_2)+1/36>0),(x_1+x_2>1/3):}\)
\(<=>\) \({((m+2)/6 -1/6 ((1-m)/3) +1/36 >0),((1-m)/3>1/3):}\)
\(<=>\) \({(8m+11>0),(1-m>1):}\)
\(<=>\) \({(m>=-11/8),(m<0):}\)
Vì \(m in ZZ\) nên không có giá trị nào của \(m\) thỏa mãn
\(=>\) Sai

Trợ Lý Xưởng In Thiên Nam
Add comment