Tìm một số chi tiết kỳ ảo trong truyện tản viên từ phán sự lục…

Chào các em học sinh lớp 10 yêu quý! Hôm nay, cô trò chúng ta sẽ cùng nhau tìm hiểu về một tác phẩm rất nổi tiếng trong chương trình Ngữ văn 10, đó là Chuyện chức phán sự đền Tản Viên trích từ tập truyền kỳ Truyền kỳ mạn lục của tác giả Nguyễn Dữ. Khi đọc truyện, yếu tố kỳ ảo đóng vai trò vô cùng quan trọng, giúp câu chuyện thêm phần hấp dẫn và truyền tải những thông điệp nhân văn sâu sắc. Dưới đây là những chi tiết kỳ ảo tiêu biểu mà chúng ta cần lưu ý:

• Cuộc gặp gỡ và đối thoại âm dương: Nhân vật Ngô Tử Văn sau khi đốt đền của tên tướng giặc họ Thôi đã bị một tên quỷ sứ đến bắt đi xuống âm phủ. Sự tồn tại của âm phủ, quỷ sứ, và việc người trần có thể xuống dưới đó để đối chất là chi tiết kỳ ảo đầu tiên tạo nên sự liêu trai, huyền bí cho tác phẩm.
• Không gian và sự phán xử ở Minh ti: Cảnh tượng dưới âm phủ được miêu tả với đền đài nguy nga, gươm giáo rợp trời, cùng sự hiện diện của Diêm Vương và các vị thần linh. Đây là không gian hoàn toàn không có thật ngoài đời thực, phản ánh trí tưởng tượng phong phú của tác giả.
• Sự đối chất và lật tẩy cái ác: Cuộc tranh cãi giữa Ngô Tử Văn và hồn ma tên tướng giặc họ Thôi trước tòa án âm phủ diễn ra vô cùng kịch tính. Hồn ma gian ác dù xảo quyệt nhưng cuối cùng vẫn bị phơi bày tội ác nhờ sự minh bạch của cõi âm, nơi con người không thể che giấu sự thật.
• Ngô Tử Văn nhận chức Phán sự: Sau khi được trả về dương thế và giải oan, Ngô Tử Văn được Thử thần (Tản Viên Sơn Thánh) mời nhận chức Phán sự ở đền Tản Viên. Việc một con người trần mắt thịt lại được bổ nhiệm làm quan âm phủ cai quản đền đền thần thánh là một chi tiết kỳ ảo mang tính chất thưởng công phạt tội.
• Cuối truyện Ngô Tử Văn “cất vó”: Chi tiết cuối cùng khi Ngô Tử Văn chào láng giềng rồi “tự nhiên mất hút” giữa ban ngày là dấu hiệu cho thấy nhân vật đã chính thức từ bỏ cõi trần để đi nhận nhiệm vụ ở cõi âm, khép lại câu chuyện bằng một cái kết đậm chất truyền thuyết.

Như vậy, các chi tiết kỳ ảo trong tác phẩm không chỉ làm tăng sức hấp dẫn cho cốt truyện mà còn là phương tiện nghệ thuật để tác giả Nguyễn Dữ thể hiện niềm tin vào công lý: ở hiền gặp lành, cái thiện chiến thắng cái ác, cái gian tà dù có tinh vi đến đâu cũng sẽ bị trừng trị thích đáng. Các em hãy ghi nhớ những ý này để làm tốt các bài kiểm tra sắp tới nhé!