1.Đọc tên, công thức của một số hoá chất thông dụng có trong phòng…

Chào các em học sinh lớp 8 yêu quý! Chào mừng các em đến với bộ môn Khoa học tự nhiên. Trong những bài học đầu tiên của phần Hóa học, việc nắm vững tên gọi, công thức hóa học của các chất thông dụng, hiểu rõ các ký hiệu cảnh báo và biết cách thao tác an toàn với hóa chất là vô cùng quan trọng. Thầy/cô sẽ hướng dẫn chi tiết cho các em ngay sau đây.

1. Tên gọi, công thức hóa học thông dụng và ý nghĩa ký hiệu cảnh báo

a. Tên gọi và công thức hóa học của một số hóa chất thường gặp trong phòng thí nghiệm:

• Nước cất: Công thức hóa học là H2O. Đây là dung môi phổ biến nhất trong phòng thí nghiệm.
• Axit clohidric: Công thức hóa học là HCl. Đây là một loại axit mạnh thường dùng để pha chế dung dịch hoặc làm thí nghiệm với kim loại.
• Axit sunfuric: Công thức hóa học là H2SO4. Đây là một axit rất mạnh, có tính háo nước và tính oxi hóa cao.
• Natri hidroxit (Xút ăn da): Công thức hóa học là NaOH. Đây là đại diện cho nhóm chất bazơ mạnh.
• Natri clorua (Muối ăn): Công thức hóa học là NaCl.
• Đồng (II) sunfat: Công thức hóa học là CuSO4. Thường dùng để nhận biết nước hoặc tạo dung dịch có màu xanh đặc trưng.
• Canxi cacbonat (Đá vôi): Công thức hóa học là CaCO3.

b. Ý nghĩa của các ký hiệu cảnh báo trên nhãn hóa chất:

Trên các nhãn chai hóa chất luôn có các hình vẽ quy định nhằm cảnh báo cho chúng ta biết mức độ nguy hiểm để phòng tránh:

• Ký hiệu chất độc hại (hình đầu lâu xương chéo): Cảnh báo chất có thể gây ngộ độc qua đường tiêu hóa, đường hô hấp hoặc qua da, có thể dẫn đến tử vong.
• Ký hiệu chất ăn mòn (hình dòng chất lỏng nhỏ xuống ăn mòn bề mặt vật liệu hoặc da tay): Cảnh báo chất có khả năng phá hủy các vật liệu, ăn mòn da, gây bỏng nặng khi tiếp xúc trực tiếp.
• Ký hiệu chất dễ cháy (hình ngọn lửa): Cảnh báo chất dễ bắt lửa, dễ bốc cháy khi tiếp xúc với nguồn nhiệt, ngọn lửa hoặc tia lửa điện.
• Ký hiệu chất kích ứng (hình dấu nhân hoặc dấu chấm than): Cảnh báo chất có thể gây kích ứng da, mắt, đường hô hấp hoặc gây dị ứng.
• Ký hiệu chất oxi hóa (hình ngọn lửa trên vòng tròn): Cảnh báo chất cung cấp oxy, làm tăng mạnh tốc độ cháy của các chất khác, dễ gây ra cháy nổ.

2. Trình bày cách lấy hóa chất rắn và chất lỏng an toàn

Khi làm việc trong phòng thí nghiệm, các em tuyệt đối không được dùng tay không để chạm vào hóa chất và không được nếm hay ngửi trực tiếp hóa chất. Dưới đây là quy tắc lấy hóa chất chuẩn xác:

a. Cách lấy hóa chất rắn:

• Hóa chất rắn thường ở dạng cục, hạt hoặc bột.
• Phải dùng dụng cụ chuyên dụng để lấy như thìa thủy tinh, kẹp gắp, hoặc thìa kim loại nhỏ (muỗng múc hóa chất).
• Đối với hóa chất rắn dạng hạt hoặc cục nhỏ, có thể nghiêng ống nghiệm hoặc cốc thủy tinh, dùng kẹp hoặc thìa đưa hóa chất vào từ từ rồi từ từ dựng đứng ống nghiệm lên để hóa chất trượt nhẹ xuống đáy, tránh làm vỡ đáy dụng cụ thủy tinh.
• Không bao giờ dùng tay không để cầm nắm trực tiếp hóa chất rắn.

b. Cách lấy hóa chất lỏng:

• Hóa chất lỏng thường được đựng trong các chai lọ có nút nhám hoặc nút bấc.
• Khi rót hóa chất lỏng từ chai ra cốc hoặc ống nghiệm, cần mở nắp chai và đặt ngửa nắp chai lên bàn (tuyệt đối không đặt sấp nắp chai xuống bàn để tránh làm bẩn hóa chất bên trong).
• Nhãn chai hóa chất nên được quay lên phía trên lòng bàn tay để tránh hóa chất còn sót lại chảy xuống làm mờ nhãn.
• Khi rót, áp miệng chai hóa chất sát vào miệng ống nghiệm hoặc cốc thủy tinh rồi rót từ từ.
• Có thể sử dụng ống hút nhỏ giọt (pipet) để lấy một lượng nhỏ chất lỏng. Khi hút chất lỏng bằng ống hút, bóp chặt quả bóp cao su trước khi cho đầu ống hút vào dung dịch, sau đó thả nhẹ để hút chất lỏng lên, không để chất lỏng chảy ngược vào quả bóp cao su.

Các em hãy ghi nhớ thật kỹ những kiến thức này để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho bản thân và các bạn trong mỗi giờ thực hành thí nghiệm nhé. Chúc các em học tập thật tốt!