BÀN VỀ NHÂN VẬT THÁNH GIÓNG
(Hoàng Tiền Tựu)
Truyện Thánh Gióng là tác phẩm lớn …
(Hoàng Tiền Tựu)
Truyện Thánh Gióng là tác phẩm lớn đầu tiên về đề tài giữ nước chống xâm lược. Nhân vật Thánh Gióng được xây dựng rất đặc sắc, vừa là một anh hùng phi thường với vẻ đẹp lí tưởng, vừa là một con người trần thể với những vẻ đẹp giản dị, gần gũi.
Trước hết, Thánh Gióng hội tụ những đặc điểm phi thường, thể hiện lí tưởng của nhân dân về người anh hùng đánh giặc cứu nước. Sự phi thường của nhân vật Gióng thể hiện qua những chi tiết về sự thụ thai thần ki của bà mẹ Gióng (như bà bắt đầu mang thai Gióng sau khi bà ướm thử bàn chân mình vào vết chân khổng lồ, bả mang thai Gióng mười hai tháng mới sinh…). Ở Gióng có cả sức mạnh của thể lực và sức mạnh của tỉnh thần, ý chí. Không có thể lực và ý chí chiến đầu phi thường, làm sao Thánh Gióng có thể nhỏ từng bụi tre đằng ngà đề tiếp tục truy kích và đánh tan giặc Ân xâm lược? Tất cả những chỉ tiết ấy đều nhằm mục đích đề cao người anh húng, làm cho người anh hùng có nguồn gốc siêu nhiên, thần thánh khác thường.
Nhìn chung, những yếu tố kì diệu khác thường trong nhân vật Gióng tuy khá nổi bật nhưng cũng không thể lấn át và thay thế được cái bình thường của con người trần thể. Nguồn gốc, lai lịch của Gióng Gióng thật rõ ràng, cụ thể và xác định. Căn bản và trước hết. Gióng là một Con Người, một người con của làng Phù Đổng, nước Văn Lang. đời Hùng Vương thứ sáu. Quá trình ra đời, trưởng thành và chiến thắng giặc ngoại xâm của Gióng đều gắn với những người dân bình dị. Dù có siêu nhiên kì áo đến đâu, Gióng vẫn phải “nằm trong bụng mẹ” (dù là mấy tháng). vẫn phải “uống nước, ăn cơm với cả (dù là mấy nong), vẫn phải mặc quần áo bằng vải của dân làng Phù Đồng (dù là cỡ rộng đến đâu). Và ngay cả ngựa sắt, roi sắt, áo giáp sắt của Gióng cũng là do vua Hùng tập hợp những người thợ rèn tài giỏi ở trong nước đúc nên.
Nhân vật Thánh Gióng thể hiện sức mạnh của nhân dân trong công cuộc giữ nước. Lực lượng chống giặc ngoại xâm, bảo vệ Tổ quốc của dân tộc bình thường tiềm ẩn trong nhân dân, tương tự như chú bẻ làng Gióng năm im không nói, không cười. Nhưng khi cô giặc thì tiếng gọi ấy đã tập hợp, thức tỉnh tất cả các lực lượng tiềm ẩn ấy của dân tộc và làm nên Thánh Gióng.
Khi chưa có giặc. Gióng là đứa trẻ nằm im không biết nói. Khi nghe tiếng gọi của non sông. Gióng vụt lớn lên và cất lời nhận nhiệm vụ đánh tan giặc. Thánh Gióng bay về trời. Quá trình phát triển của nhân vật Thánh Gióng dồi dào ý nghĩa nhân sinh và nên thơ, nên họa biết bao!
(Theo Hoàng Tiền Tựu, Bình giảng truyện dân gian, NXB Giáo dục, 2003)
Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản. Văn bản trên làm em nhỏ đến truyền thuyết nào?
Câu 2 : Tác giả có nhận xét như thế nào về nhân vật Thánh Gióng?
Câu 3 : Tìm và chỉ ra tác dụng của thành phần biệt lập được sử dụng trong câu văn: “Sự phi thường của nh vật Giỏng thể hiện qua những chi tiết về sự thụ thai thần kì của bà mẹ Giồng (như bà bắt đầu mang thai Giông sau khi bà ướm thử bàn chân mình vào vết chân khổng lồ, bà mang thai Gióng mười hai thâng mới sinh,…)”
Câu 4 : Hãy viết câu vân tác giả làm bằng chứng thể hiện đặc điểm phi thường của Thánh Gióng.
Câu 5: Văn bản trên thể hiện tình cảm gì của tác giả khi viết “Bàn về nhân vật Thánh Gióng”
Câu 6: Khi nói về sự phi thường của nhân vật Gióng, người viết đã đưa ra những bằng chứng nào?
Nào, chúng ta cùng giải đáp các câu hỏi nhé!
Câu 1: Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản. Văn bản trên làm em nhỏ đến truyền thuyết nào?
Lời giải:
- Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản là: Nghị luận.
- Văn bản trên làm chúng ta nhớ đến truyền thuyết Thánh Gióng.
Giải thích: Văn bản này không chỉ kể chuyện (tự sự) hay miêu tả (miêu tả) mà chủ yếu là phân tích, đánh giá, đưa ra nhận xét và bằng chứng để làm rõ một vấn đề (về nhân vật Thánh Gióng). Vì vậy, phương thức nghị luận là chính xác nhất các em nhé!
Câu 2: Tác giả có nhận xét như thế nào về nhân vật Thánh Gióng?
Lời giải:
Tác giả nhận xét về nhân vật Thánh Gióng là một nhân vật được xây dựng rất đặc sắc. Cụ thể, Gióng vừa là một anh hùng phi thường với vẻ đẹp lí tưởng, vừa là một con người trần thể với những vẻ đẹp giản dị, gần gũi.
Giải thích: Ngay từ câu đầu tiên của đoạn trích, tác giả đã khái quát nhận định của mình về nhân vật này. Đây cũng chính là luận điểm chính mà tác giả sẽ triển khai trong toàn bài.
Câu 3: Tìm và chỉ ra tác dụng của thành phần biệt lập được sử dụng trong câu văn: “Sự phi thường của nh vật Giỏng thể hiện qua những chi tiết về sự thụ thai thần kì của bà mẹ Giồng (như bà bắt đầu mang thai Giông sau khi bà ướm thử bàn chân mình vào vết chân khổng lồ, bà mang thai Gióng mười hai thâng mới sinh,…)”
Lời giải:
- Thành phần biệt lập được sử dụng trong câu văn trên là: (như bà bắt đầu mang thai Giông sau khi bà ướm thử bàn chân mình vào vết chân khổng lồ, bà mang thai Gióng mười hai thâng mới sinh,…).
- Đây là thành phần phụ chú.
- Tác dụng: Thành phần này có tác dụng giải thích, làm rõ cho cụm từ “những chi tiết về sự thụ thai thần kì” đứng trước đó. Nó liệt kê các chi tiết cụ thể, giúp người đọc hình dung rõ hơn về sự phi thường, kì lạ trong nguồn gốc của Thánh Gióng.
Câu 4: Hãy viết câu văn tác giả làm bằng chứng thể hiện đặc điểm phi thường của Thánh Gióng.
Lời giải:
Câu văn tác giả làm bằng chứng thể hiện đặc điểm phi thường của Thánh Gióng là:
“Không có thể lực và ý chí chiến đầu phi thường, làm sao Thánh Gióng có thể nhỏ từng bụi tre đằng ngà đề tiếp tục truy kích và đánh tan giặc Ân xâm lược?”
Giải thích: Câu văn này dưới dạng câu hỏi tu từ, nhưng thực chất là một lời khẳng định mạnh mẽ về sức mạnh thể lực và ý chí chiến đấu vượt trội, không gì sánh bằng của Thánh Gióng trong trận chiến chống giặc ngoại xâm. Nó cho thấy sự phi thường trong hành động của Gióng, điều mà người bình thường không thể làm được.
Câu 5: Văn bản trên thể hiện tình cảm gì của tác giả khi viết “Bàn về nhân vật Thánh Gióng”
Lời giải:
Văn bản trên thể hiện tình cảm trân trọng, ngưỡng mộ sâu sắc, niềm tự hào của tác giả đối với nhân vật Thánh Gióng và truyền thuyết về người anh hùng này. Tác giả đã nhìn nhận Thánh Gióng như một biểu tượng đẹp đẽ của lòng yêu nước, tinh thần chống giặc ngoại xâm và sức mạnh tiềm ẩn của nhân dân Việt Nam. Điều này được thể hiện qua các từ ngữ như “tác phẩm lớn”, “được xây dựng rất đặc sắc”, “vẻ đẹp lí tưởng”, “đề cao người anh hùng”, “dồi dào ý nghĩa nhân sinh và nên thơ, nên họa biết bao!”.
Câu 6: Khi nói về sự phi thường của nhân vật Gióng, người viết đã đưa ra những bằng chứng nào?
Lời giải:
Khi nói về sự phi thường của nhân vật Gióng, người viết đã đưa ra những bằng chứng sau:
-
Sự thụ thai thần kì của bà mẹ Gióng:
- Bà mẹ Gióng bắt đầu mang thai Gióng sau khi bà ướm thử bàn chân mình vào vết chân khổng lồ.
- Bà mang thai Gióng mười hai tháng mới sinh.
-
Sức mạnh thể lực và ý chí chiến đấu phi thường của Gióng khi ra trận:
- Thánh Gióng có thể nhỏ từng bụi tre đằng ngà để tiếp tục truy kích và đánh tan giặc Ân xâm lược.
Giải thích: Những bằng chứng này nhấn mạnh nguồn gốc siêu nhiên, sức mạnh phi thường và ý chí quyết tâm cao độ của Thánh Gióng, đúng như một người anh hùng lý tưởng trong tưởng tượng của nhân dân.
Các em thấy đấy, qua bài phân tích của Hoàng Tiền Tựu, chúng ta càng hiểu rõ hơn về giá trị nghệ thuật và ý nghĩa sâu sắc của hình tượng Thánh Gióng. Vị anh hùng của chúng ta không chỉ là biểu tượng của sức mạnh thần thánh mà còn rất gần gũi, gắn bó với nhân dân. Đó là niềm tự hào của dân tộc ta!
Chúc các em học tốt môn Ngữ Văn nhé!
Câu \(1:\)
\(+\) Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận.
\(+\) Văn bản nói về truyền thuyết: Thánh Gióng.
Câu \(2:\)
\(+\) Tác giả Hoàng Tiến Tựu nhận xét Thánh Gióng được xây dựng rất đặc sắc, mang vẻ đẹp hài hòa: vừa là một anh hùng phi thường, siêu nhiên với vẻ đẹp lí tưởng, vừa là một con người trần thể, gần gũi với nguồn gốc rõ ràng. Gióng là biểu tượng cho sức mạnh của nhân dân trong công cuộc giữ nước.
Câu \(3:\)
\(+\) Thành phần biệt lập: “như bà bắt đầu mang thai Gióng sau khi bà ướm thử bàn chân mình vào vết chân khổng lồ, bà mang thai Gióng mười hai tháng mới sinh,…” – thành phần phụ chú.
\(+\) Tác dụng: Bổ sung, giải thích rõ các chi tiết về sự phi thường của Gióng.
Câu \(4:\)
\(+\) Câu văn: “Không có thể lực và ý chí chiến đấu phi thường, làm sao Thánh Gióng có thể nhổ từng bụi tre đằng ngà để tiếp tục truy kích và đánh tan giặc Ân xâm lược?”
Câu \(5:\)
\(+\) Văn bản thể hiện sự trân trọng, ngưỡng mộ và đề cao hình tượng người anh hùng làng Gióng. Tác giả tự hào về truyền thống yêu nước, sức mạnh tiềm ẩn của nhân dân Việt Nam được thể hiện qua nhân vật.
\(+\) Sự thụ thai thần kì như ướm chân vào vết chân khổng lồ.
\(+\) Mang thai mười hai tháng mới sinh.
\(+\) Khi nghe tiếng gọi của non sông, Gióng vụt lớn lên và cất lời nhận nhiệm vụ.
\(+\) Nhổ bụi tre đằng ngà để đánh giặc.
\(+\) Thánh Gióng bay về trời.
\(color{pink}{#heoocteeok}\)
Trợ Lý Xưởng In Thiên Nam
Add comment