Đáp án: Đây nha

Giải thích các bước giải:

Trong hệ hình tự sự của văn học Việt Nam đương đại, Nguyễn Ngọc Thuần được xem là một cây bút có xu hướng kiến tạo thế giới nghệ thuật từ những trải nghiệm đời thường nhưng hàm chứa chiều sâu nhân học và cảm xúc luận. Đoạn trích “Bố tôi” có thể được tiếp cận như một diễn ngôn giàu tính biểu tượng về tình phụ tử – nơi mà cảm xúc không vận hành qua những tuyên ngôn trực tiếp, mà được mã hóa trong các hành vi, cử chỉ và những cấu trúc lặp mang tính nghi lễ.

Trước hết, tình cảm của người bố được biểu hiện thông qua một hệ thống hành vi mang tính biểu tượng và tính quy phạm cao. Việc ông “mặc chiếc áo kẻ ô phẳng phiu nhất” rồi định kỳ di chuyển từ không gian “núi đồi hiểm trở” xuống bưu điện đã vượt ra ngoài bình diện tả thực, trở thành một hành vi nghi lễ hóa (ritualization) của tình thương. Ở đây, không gian địa lí không còn đơn thuần là phông nền, mà chuyển hóa thành một cấu trúc kí hiệu, trong đó mỗi hành trình của người cha là một sự tái khẳng định mối liên kết phụ tử. Đáng chú ý hơn, trong trạng thái mù chữ – một giới hạn về năng lực tiếp nhận văn bản – người cha lại kiến tạo một phương thức “đọc” mang tính cảm tính luận: ông “chạm”, “ép” lá thư vào khuôn mặt. Hành vi này có thể được lý giải như một sự chuyển dịch từ diễn ngôn ngôn ngữ học sang diễn ngôn thân thể (body discourse), nơi ý nghĩa không còn được giải mã bằng kí hiệu chữ viết mà bằng xúc cảm và trực giác. Phát ngôn “Nó là con tôi, nó viết gì tôi đều biết cả” vì thế mang giá trị như một mệnh đề siêu ngôn ngữ (metalinguistic proposition), khẳng định khả năng thấu hiểu vượt qua mọi trung gian kí hiệu. Đồng thời, việc người cha lưu giữ toàn bộ thư từ như một dạng “ký ức vật chất hóa” (materialized memory) cho thấy ý thức bảo tồn tình cảm trong dòng chảy thời gian, biến những lá thư thành các “di vật cảm xúc” (emotional artifacts) có giá trị lâu dài.

Từ những phân tích trên, có thể thấy hình tượng người bố trong đoạn trích không chỉ là một cá thể tự sự mà còn mang tính điển hình (archetypal), đại diện cho mô hình tình phụ tử truyền thống: trầm lặng, phi ngôn nhưng giàu chiều sâu nội cảm. Qua đó, Nguyễn Ngọc Thuần đã kiến tạo một thông điệp mang tính phổ quát: trong cấu trúc tồn tại của con người, tình yêu thương – đặc biệt là tình thân – chính là một dạng “năng lượng tinh thần” có khả năng vượt qua mọi giới hạn của ngôn ngữ, tri thức và không gian, trở thành điểm tựa bền vững cho hành trình hiện sinh của mỗi cá nhân.

Bài làm: 

            “Bố tôi” là một trong những truyện ngắn hay nhất của nhà văn Nguyễn Ngọc Thuần khi khắc họa đầy cảm xúc tình cảm của nhân vật người bố dành cho con. Trước hết, người cha hiện lên có cuộc đời nghèo khổ, thiếu thốn, sống ở nơi “núi đồi hiểm trở” – chỉ với một cụm từ ta có thể hình dung ông sống ở nơi vùng sâu vùng xa với những con đường gập ghềnh, khó khăn trong việc đi lại, khó khăn trong điều kiện sống. Thế nhưng, dẫu cho hoàn cảnh khó khăn là thế, ông vẫn mặc lên “chiếc áo kẻ ô phẳng phiu nhất” xuống núi nhận thư con giúp ta cảm nhận được tình yêu của người cha, sự trân trọng từng khoảng khắc khi nghe tin con cái, có lẽ đó là chiếc áo lành lặn nhất mà ông có, chứng tỏ ông rất coi trọng việc nhận thư con. Việc ông, vợ ông đều không biết chữ càng cho thấy sự thiệt thòi trong cuộc sống của những người miền núi, minh chứng cho thấy ông đã nỗ lực như nào để đưa đứa con lên thành phố lớn học tập và đổi đời. Để khắc họa vẻ đẹp tình phụ tử, Nguyễn Ngọc Thuần đã tạo ra tình huống đặc biệt với người cha: xuống núi nhận thư con vào mỗi cuối tuần. Tác giả đã miêu tả xúc động hình ảnh người cha vào lúc nhận thư con ở bưu điện “mang về mở nó ra”, “xem từng con chữ”, “lấy tay chạm vào đó” rồi “ép nó vào khuôn mặt đầy râu của ông – một loạt hành động được liệt kê đã diễn tả sâu sắc hình ảnh người cha đang rất xúc động, đang sống hết mình vào con chữ. Ông nâng niu lá thư như đang âu yếm đứa con của mình. Đặc biệt, chi tiết “ông ngồi trầm ngâm một lúc, khẽ mỉm cười rồi đi về núi” khiến hình ảnh người cha hiện lên thật đẹp. Có lẽ trong cái dáng ngồi trầm ngâm ấy, ông đang suy nghĩ về những điều con viết trong thư. Cái “khẽ mỉm cười” là niềm hạnh phúc của người cha khi nghĩ về những điều tốt đẹp con viết trong thư. Câu trả lời của ông khi người vợ hỏi về việc không nhờ ai đó đọc giùm thư “Nó là con tôi, nó viết gì tôi đều biết cả” càng cho thấy tình yêu của ông dành cho con. Với ông, không cần ai đọc thư giùm, ông vẫn hiểu con viết gì. Ông tin vào sự thấu hiểu của mình với con. Hành động xếp thư vào trong tủ – tất cả những lá thư con gửi về chứng tỏ ông rất trân trọng chúng, coi chúng như báu vật đời mình. Dù xa cách con về không gian, thời gian nhưng ông vẫn luôn hiện dõi theo con bằng tất cả tấm lòng thiêng liêng của người cha. Để khắc họa thành công hình ảnh người cha, Nguyễn Ngọc Thuần đã đưa vào đoạn trích những yếu tố nghệ thuật đặc sắc: tình huống truyện đầy xúc động, lối kể chuyện tự nhiên, hấp dẫn với ngôi kể thứ nhất, nhân vật được khắc họa qua lời nói, ngôn ngữ giản dị nhưng giàu sắc thái biểu cảm. “Bố tôi” của Nguyễn Ngọc Thuần xứng đáng là áng văn hay viết về tình phụ tử. Qua nhân vật người cha, mỗi bạn đọc biết trân trọng hơn tình yêu cha mẹ dành cho mình.