Câu 1 a) Thế nào là lưới thức ăn? Một lưới thức ăn hoàn chỉnh gồm…
a) Thế nào là lưới thức ăn? Một lưới thức ăn hoàn chỉnh gồm những thành phần nào?
c) Công nghệ sinh thái trồng hoa trên bờ ruộng (gọi tắt là mô hình “ruộng lúa, bờ hoa”) nhằm lợi dụng côn trùng có ích tiêu diệt sâu bệnh trên lúa, qua đó giảm bởi việc sử dụng thuốc hóa học trên đồng ruộng. Những giống hoa được chọn trồng như: cúc dại, mười giờ, sao nhái, đậu bắp,… Đây là những loại hoa có màu sắc sặc sỡ và khả năng thích nghi tốt trong điều kiện sống ngoài đồng ruộng. Đặc biệt, hoa có nhiều mật và phấn sẽ thu hút được các loại thiên địch như ong, bướm… đến cư trú và ăn côn trùng gây hại trên lúa. Vì vậy, ruộng lúa sẽ hạn chế hoặc không cần phải phun thuốc như tập quán canh tác thông thường của nông dân… Từ tháng 8/2013, chương trình được triển khai tại 22 tỉnh thành phía Nam. (Trích báo điện tử Bình Phước online ngày 15/9/2013).
Em hãy cho biết mô hình trên có cơ sở từ hiện tượng nào trong Sinh học? Sử dụng mô hình công nghệ sinh thái trên bờ ruộng có lợi ích gì?
Chào các em học sinh lớp 9 yêu quý! Hôm nay, thầy/cô sẽ cùng các em đi sâu vào tìm hiểu và giải đáp chi tiết câu hỏi rất thực tế và hay thuộc chương trình Sinh học lớp 9 nhé.
Câu 1a: Khái niệm lưới thức ăn và các thành phần của một lưới thức ăn hoàn chỉnh
1. Thế nào là lưới thức ăn?
Trong tự nhiên, các sinh vật không chỉ tham gia vào một chuỗi thức ăn duy nhất mà chúng có thể ăn nhiều loại thức ăn khác nhau và đồng thời lại là thức ăn của nhiều loài sinh vật khác. Do đó, nhiều chuỗi thức ăn có quan hệ dinh dưỡng với nhau, tạo thành một mạng lưới phức tạp gọi là lưới thức ăn.
2. Các thành phần của một lưới thức ăn hoàn chỉnh:
Một lưới thức ăn hoàn chỉnh trong hệ sinh thái bao gồm ba thành phần chủ yếu sau đây:
- Sinh vật sản xuất: Thường là thực vật (cây xanh). Chúng có khả năng quang hợp để tổng hợp chất hữu cơ từ các chất vô cơ dưới ánh sáng mặt trời, cung cấp nguồn thức ăn khởi đầu cho các sinh vật khác.
- Sinh vật tiêu thụ: Gồm động vật ăn thực vật (sinh vật tiêu thụ bậc 1) và động vật ăn thịt (sinh vật tiêu thụ bậc 2, bậc 3…). Chúng sử dụng chất hữu cơ từ sinh vật sản xuất hoặc từ các sinh vật tiêu thụ khác.
- Sinh vật phân giải: Bao gồm vi khuẩn, nấm, giun đất… Chúng có nhiệm vụ phân hủy xác chết và chất thải của sinh vật thành các chất vô cơ trả lại cho môi trường, khép kín vòng tuần hoàn vật chất.
Câu 1c: Phân tích mô hình công nghệ sinh thái “ruộng lúa, bờ hoa”
Dựa vào đoạn thông tin về mô hình trồng hoa trên bờ ruộng lúa, chúng ta có thể trả lời các ý hỏi như sau:
1. Mô hình trên có cơ sở từ hiện tượng sinh học nào?
Mô hình “ruộng lúa, bờ hoa” được xây dựng dựa trên các hiện tượng sinh học quan trọng sau:
- Hiện tượng khống chế sinh học: Đây là mối quan hệ đối kháng giữa các loài trong quần xã, cụ thể là hiện tượng sinh vật ăn sinh vật (thiên địch ăn sâu hại). Số lượng cá thể của loài này bị số lượng cá thể của loài kia kìm hãm, giữ cho quần thể sâu hại không phát triển quá mức gây hại cho lúa.
- Mối quan hệ dinh dưỡng (chuỗi và lưới thức ăn): Sự tương tác qua lại giữa các loài sinh vật thông qua dinh dưỡng (hoa thu hút thiên địch đến cư trú, thiên địch tìm và tiêu thụ sâu hại lúa).
- Tính thích nghi và tập tính của sinh vật: Các loài côn trùng có ích (thiên địch, ong, bướm) có tập tính hướng về các loài hoa có màu sắc sặc sỡ, có nhiều mật và phấn hoa để tìm kiếm thức ăn và sinh sống.
2. Sử dụng mô hình công nghệ sinh thái trên bờ ruộng có lợi ích gì?
Việc áp dụng mô hình “ruộng lúa, bờ hoa” mang lại rất nhiều lợi ích thiết thực về cả kinh tế, môi trường và xã hội:
- Về sinh thái và bảo vệ môi trường: Giảm thiểu tối đa việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật hóa học, từ đó hạn chế tình trạng ô nhiễm nguồn đất, nguồn nước và không khí trên đồng ruộng, bảo vệ hệ sinh thái tự nhiên.
- Về nông nghiệp bền vững: Khôi phục và duy trì sự cân bằng sinh học tự nhiên, bảo vệ các loài thiên địch có ích thay vì tiêu diệt chúng bằng thuốc trừ sâu. Sâu hại lúa được kiểm soát một cách tự nhiên.
- Về kinh tế: Giúp người nông dân tiết kiệm đáng kể chi phí mua thuốc trừ sâu hóa học, giảm giá thành sản xuất, đồng thời tạo ra sản phẩm lúa gạo sạch, an toàn hơn cho người tiêu dùng.
- Về cảnh quan: Làm đẹp thêm cảnh quan nông thôn với các dải hoa rực rỡ sắc màu mọc ven các bờ ruộng.
Hy vọng phần giải đáp chi tiết trên sẽ giúp các em nắm chắc kiến thức Sinh học lớp 9 và liên hệ tốt với thực tiễn đời sống nhé! Chúc các em học tập thật tốt.
\(a)\)
\(-\) Lưới thức ăn là tập hợp các chuỗi thức ăn có chung nhiều mắt xích trong một quần xã sinh vật.
\(-\) Gồm \(:\)
\(+\) Sinh vật sản xuất: Các loài thực vật tự dưỡng như cỏ, cây xanh có khả năng quang hợp.
\(+\) Sinh vật tiêu thụ: Các loài động vật ăn thực vật và động vật ăn thịt.
\(+\) Sinh vật phân giải: Các vi sinh vật, nấm, giun đất phân hủy chất hữu cơ thành chất vô cơ.
\(c)\)
\(-\) Hiện tượng khống chế sinh học qua mối quan hệ thiên địch và con mồi.
\(-\) Có lợi ích \(:\)
\(+\) Tiêu diệt sau bệnh và cân bằng hệ sinh thái đồng ruộng.
\(+\) Tiết kiệm tiền mua không phải mua thuốc trừ sâu.
\(+\) Bảo vệ sức khỏe mọi người .
“\(\color{#00FFFF}{z}\color{#20FFDF}{a}\color{#40FFBF}{y}\color{#60FF9F}{k}\color{#80FF80}{a}\)`\(
a) Lưới thức ăn là tập hợp các chuỗi thức ăn có nhiều mắt xích chung, thể hiện mối quan hệ dinh dưỡng giữa các loài trong quần xã
Một lưới thức ăn hoàn chỉnh gồm:
\)-\( Sinh vật sản xuất
\)-\( Sinh vật tiêu thụ
\)-\( Sinh vật phân giải
c)
Mô hình “ruộng lúa, bờ hoa” có cơ sở từ hiện tượng khống chế sinh học trong tự nhiên, cụ thể là quan hệ sinh vật ăn sinh vật. Hoa cung cấp mật và phấn, thu hụt các loài thiên địch tiêu diệt \)->` hạn chế sâu bệnh, giảm sử dụng thuốc trừ sâu hoá học, góp phần bảo vệ môi trường
Trợ Lý Xưởng In Thiên Nam
Add comment