Câu hỏi yêu cầu chúng ta chỉ ra một biện pháp tu từ trong hai câu thơ:

“Tôi muốn tắt nắng đi
Cho màu đừng nhạt mất”.

Để làm được câu này, trước hết chúng ta cần đọc kỹ hai câu thơ và suy nghĩ xem nhà thơ đã sử dụng cách diễn đạt nào đặc biệt, khác với cách nói thông thường.

Bây giờ, chúng ta hãy cùng phân tích từng câu:

Câu thứ nhất: “Tôi muốn tắt nắng đi”.

Các em thấy đó, “nắng” là một hiện tượng tự nhiên, một phần của thế giới khách quan. Chúng ta không thể nào “tắt” nó đi theo đúng nghĩa đen, giống như tắt một bóng đèn hay một cái quạt.

Hành động “tắt” thường áp dụng cho những vật do con người tạo ra hoặc có thể kiểm soát được. Việc “muốn tắt nắng” thể hiện một mong ước, một khát khao rất mãnh liệt của nhân vật trữ tình.

Vậy, ở đây, nhà thơ đã nhân hóa ánh nắng, coi nó như một thứ gì đó có thể điều khiển được, giống như một vật thể hoặc một nguồn sáng mà ta có thể bật/tắt.

Câu thứ hai: “Cho màu đừng nhạt mất”.

Câu này giải thích cho hành động “muốn tắt nắng đi” ở trên. “Màu” ở đây có thể hiểu là màu sắc của cảnh vật, của cuộc đời, hoặc những gì đẹp đẽ mà nhân vật trữ tình đang cảm nhận.

Vì sao phải “tắt nắng” để “màu đừng nhạt mất”? Có lẽ, nhân vật trữ tình lo sợ ánh nắng sẽ làm cho màu sắc vốn tươi đẹp trở nên phai nhạt đi, mất đi sự rực rỡ.

Xác định biện pháp tu từ:

Dựa vào phân tích trên, chúng ta nhận thấy biện pháp tu từ nổi bật nhất ở đây chính là nhân hóa.

Giải thích chi tiết biện pháp nhân hóa:

Biện pháp nhân hóa là gọi hoặc tả con vật, cây cối, đồ vật, hiện tượng tự nhiên bằng những từ ngữ vốn được dùng để chỉ con người hoặc những đặc điểm, hoạt động của con người.

Trong hai câu thơ này, ánh nắng – một hiện tượng tự nhiên – được đặt trong mối quan hệ với hành động của con người (“tắt”). “Tắt nắng” là một hành động mang tính chủ động, có ý thức, và chỉ con người mới có thể thực hiện được. Việc nhà thơ dùng từ “tắt” để chỉ hành động liên quan đến ánh nắng đã thổi hồn người vào thiên nhiên, khiến ánh nắng trở nên sống động và có khả năng bị chi phối bởi mong muốn của con người.

Ngoài ra, có thể thấy một khía cạnh của ẩn dụ hoặc tượng trưng ở đây. “Nắng” có thể không chỉ đơn thuần là ánh nắng mặt trời mà còn ẩn dụ cho những gì tươi đẹp, rực rỡ, hoặc có thể là những khoảnh khắc huy hoàng, những niềm vui trong cuộc sống. “Tắt nắng đi” thể hiện mong muốn níu giữ những khoảnh khắc, những vẻ đẹp ấy, không để chúng trôi qua hay phai nhạt.

Tuy nhiên, câu hỏi yêu cầu chỉ ra một biện pháp tu từ. Trong hai câu thơ này, biện pháp rõ ràng và dễ nhận thấy nhất, đóng vai trò chủ đạo trong việc tạo nên sự độc đáo cho câu chữ chính là nhân hóa.

Kết luận:

Biện pháp tu từ được sử dụng trong hai câu thơ là nhân hóa. Tác giả đã nhân hóa ánh nắng, coi nó như một đối tượng có thể điều khiển được bằng hành động “tắt”, thể hiện khát khao níu giữ vẻ đẹp tươi tắn, rực rỡ của cuộc sống.

Các em đã hiểu rõ chưa nào? Nếu có câu hỏi gì, cứ mạnh dạn hỏi thầy nhé!