Câu hỏi: Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê trong câu sau: “Từ bãi đỗ đến bến thuyền, xe điện trung chuyển chạy liên hồi. Những quầy bán vé xuồng được đặt ngay tại khu gửi xe để dòng người không phải dồn về một điểm. Ở các nút giao và bến thuyền, công an và nhân viên lễ hội đứng hướng dẫn cặn kẽ.”

Để làm tốt câu hỏi này, trước hết, chúng ta cần xác định rõ đâu là biện pháp tu từ liệt kê và tác dụng của nó là gì. Biện pháp tu từ liệt kê là việc nối tiếp nhau những từ ngữ, cụm từ hoặc những câu đồng dạng hoặc gần giống nhau về cấu trúc ngữ pháp, nhằm làm rõ đặc điểm, tính chất của một sự vật, sự việc hoặc làm nổi bật ý nghĩa nào đó.

Bây giờ, chúng ta sẽ đi vào phân tích từng phần của câu văn:

1. Xác định biện pháp tu từ liệt kê:

Trong đoạn văn trên, chúng ta có thể nhận thấy có hai trường hợp sử dụng biện pháp liệt kê:

• Trường hợp 1: “Từ bãi đỗ đến bến thuyền”
• Trường hợp 2: “Ở các nút giao và bến thuyền, công an và nhân viên lễ hội đứng hướng dẫn cặn kẽ.”

Tuy nhiên, trường hợp đầu tiên “Từ bãi đỗ đến bến thuyền” không hoàn toàn là liệt kê mà là một cách diễn đạt thể hiện sự liên tục, bao quát một khoảng cách. Trường hợp thứ hai mới thực sự là biện pháp liệt kê rõ nét:

• Cụm từ “công an và nhân viên lễ hội” là một phép liệt kê các đối tượng khác nhau nhưng cùng có chung một vai trò là hướng dẫn.

2. Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ liệt kê:

Với phép liệt kê “công an và nhân viên lễ hội”, tác giả đã đạt được những tác dụng sau:

• Tạo ấn tượng về sự đầy đủ, toàn diện: Việc nhắc đến cả “công an” và “nhân viên lễ hội” cho thấy công tác tổ chức và đảm bảo an ninh, trật tự tại lễ hội được thực hiện một cách bài bản, có sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng. Điều này mang lại cho người đọc cảm giác tin tưởng và yên tâm.
• Nhấn mạnh vai trò của nhiều người, nhiều bộ phận: Phép liệt kê này giúp làm nổi bật rằng việc hướng dẫn du khách không chỉ phụ thuộc vào một cá nhân hay một nhóm người duy nhất, mà là nỗ lực chung của nhiều người, nhiều bộ phận khác nhau. Điều này cho thấy sự chu đáo, quan tâm đến trải nghiệm của du khách.
• Tăng tính biểu cảm, sinh động cho đoạn văn: Việc liệt kê các đối tượng cụ thể giúp đoạn văn trở nên sống động và dễ hình dung hơn. Người đọc có thể dễ dàng hình dung ra hình ảnh những người đang tích cực làm nhiệm vụ, góp phần tạo nên không khí nhộn nhịp nhưng vẫn có tổ chức của lễ hội.
• Tạo nhịp điệu cho câu văn: Phép liệt kê cũng góp phần tạo ra một nhịp điệu nhất định cho câu văn, giúp câu văn không bị đơn điệu, nhàm chán.

Tóm lại, biện pháp tu từ liệt kê trong câu “Ở các nút giao và bến thuyền, công an và nhân viên lễ hội đứng hướng dẫn cặn kẽ” có tác dụng làm nổi bật sự đầy đủ, toàn diện trong công tác tổ chức, nhấn mạnh vai trò của nhiều người, nhiều bộ phận, tăng tính biểu cảm và sinh động cho đoạn văn, đồng thời tạo nhịp điệu cho câu văn.

Các em về nhà xem lại và cố gắng áp dụng cách phân tích này cho các câu văn khác nhé!