chỉ ra và nêu tác dụng của biện pháp tu từ của đoạn thơ sau: Mọc giữa…
Mọc giữa dòng sông xanh
Một bông hoa tím biếc
Ơi con chim chiền chiện
Hót chi mà vang trời
Từng giọt long lanh rơi
Tôi đưa tay tôi hứng
(Mùa xuân nho nhỏ – Thanh Hải)
giúp tớ với ạ
Chào em, với tư cách là giáo viên ngữ văn, thầy/cô rất vui khi thấy em có sự quan tâm sâu sắc đến các biện pháp tu từ trong khổ thơ đầu của tác phẩm “Mùa xuân nho nhỏ”. Đây là một đoạn thơ giàu hình ảnh và cảm xúc. Dưới đây là phân tích chi tiết để em nắm vững kiến thức nhé:
Trong đoạn thơ này, tác giả Thanh Hải đã sử dụng khéo léo các biện pháp tu từ sau đây:
1. Biện pháp Đảo ngữ
Dẫn chứng: “Mọc giữa dòng sông xanh / Một bông hoa tím biếc”.
Tác dụng: Động từ “mọc” được đưa lên đầu câu nhằm nhấn mạnh sự xuất hiện đầy bất ngờ, sống động và tràn đầy sức sống của bông hoa tím giữa không gian mênh mông của dòng sông. Nó tạo nên một bức tranh thiên nhiên có chiều sâu, hài hòa về màu sắc và bố cục.
2. Biện pháp Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác
Dẫn chứng: “Từng giọt long lanh rơi”.
Tác dụng: Đây là biện pháp tu từ đặc sắc nhất của đoạn thơ. “Tiếng chim hót” vốn là âm thanh (cảm nhận bằng thính giác), nhưng tác giả lại cảm nhận nó như những “giọt” (hình ảnh – thị giác) và “long lanh” (ánh sáng – thị giác).
- Việc chuyển đổi này giúp cụ thể hóa âm thanh: Tiếng chim không còn vô hình mà trở nên hữu hình, kết tinh thành từng giọt âm thanh trong trẻo, tinh khôi.
- Thể hiện sự trân trọng, nâng niu của nhà thơ trước vẻ đẹp của thiên nhiên mùa xuân.
3. Biện pháp Nhân hóa và Từ ngữ biểu cảm
Dẫn chứng: “Ơi con chim chiền chiện / Hót chi mà vang trời”.
Tác dụng:
- Từ cảm thán “Ơi” và câu hỏi tu từ “Hót chi mà” gợi lên thái độ trìu mến, thân thương như đang trò chuyện với một người bạn.
- Cho thấy sự ngạc nhiên, say đắm của tác giả trước tiếng chim hót vang vọng, tràn đầy niềm vui sống.
4. Điệp từ
Dẫn chứng: “Tôi đưa tay tôi hứng”.
Tác dụng: Việc lặp lại từ “tôi” nhấn mạnh sự hiện diện của cái “tôi” trữ tình. Hành động “hứng” thể hiện sự trân trọng, khao khát được giao hòa, đón nhận vẻ đẹp của thiên nhiên đất trời vào tâm hồn mình.
Tổng kết: Các biện pháp tu từ trên không chỉ giúp bức tranh mùa xuân hiện lên sinh động, tươi tắn mà còn bộc lộ tâm hồn yêu đời, yêu thiên nhiên tha thiết của nhà thơ Thanh Hải. Hy vọng phần giải đáp này giúp em hiểu rõ hơn về đoạn thơ và đạt kết quả cao trong học tập!
\(#DAnh\)
\(-\) Biện pháp tu từ :
\(+\) Đảo ngữ : “Mọc giữa dòng sông xanh \(/\) Một bông hoa tím biếc” \(⇒\) “Một bông hoa tím biếc mọc giữa dòng sông xanh”
\((\) đảo động từ “mọc” lên đầu câu \()\)
\(+\) Nhân hóa : “Ơi con chim chiền chiện”
\(⇒\) Trò chuyện, xưng hô với sự vật, đồ vật, con vật, cây cối, hiện tượng, … như trò chuyện và xưng hô với con người
\((\) sử dụng thán từ “ơi” để trò chuyện với “chim chiền chiện” \()\)
\(+\) Ẩn dụ chuyển đổi cảm giác : “chim chiền chiện hót” \(-\) “giọt long lanh rơi” \(-\) “đưa tay hứng”
\((\) thị giác \(to\) thính giác \(to\) xúc giác \()\)
\(-\) Tác dụng :
\(+\) Góp phần làm tăng sắc thái biểu cảm, tăng tính diễn đạt, tăng sức gợi hình và gợi cảm cho lời thơ. Từ đó, giúp cho câu thơ trở nên cô đọng, hàm súc, sinh động, hấp dẫn, có ấn tượng mạnh mẽ tới với độc giả và giàu triết lí hơn.
\(+\) Thổi hồn vào cảnh sắc tự nhiên nhằm khắc họa một cách sống động bức tranh thiên nhiên mùa xuân xứ Huế chan chứa sắc thơ, sức trẻ. Đó là bầu không gian với vẻ đẹp tinh khiết, nên thơ, căng tràn sự sống, chứa đựng hình ảnh đặc trưng của mùa xuân non sông xứ sở \(-\) nơi có “sông” , có “hoa” và có “chim” , có cả một con người đang đắm say, hòa mình vào vẻ đẹp của trời đất.
\(+\) Thấy được tâm hồn nhạy cảm, con mắt quan sát tinh tế và khả năng sử dụng ngôn từ tài hoa của tác giả. Đó là niềm say mê, sự trân trọng và nâng niu ông dành cho vẻ đẹp của thiên nhiên, cho những tinh túy của cuộc đời ẩn mình trong những điều nhỏ bé, giản đơn, bình dị nhất. Đây cũng chính là niềm tin yêu, là tinh thần lạc quan và cũng là khát vọng cống hiến nhà thơ Thanh Hải kí thác và gửi gắm trong những năm tháng cuối đời.

Trợ Lý Xưởng In Thiên Nam
Add comment