Chứng minh rằng đa thức P(x) = x^4 + 4x^3 + 6x^2 + 4x + 2 không thể biểu diễn d…
Để giải bài toán này, chúng ta sẽ sử dụng phương pháp phản chứng. Tức là, chúng ta sẽ giả sử điều ngược lại với điều cần chứng minh là đúng, sau đó đi đến mâu thuẫn.
Bước 1: Giả sử phản chứng
Giả sử đa thức \( P(x) = x^4 + 4x^3 + 6x^2 + 4x + 2 \) có thể biểu diễn dưới dạng bình phương của một đa thức khác với hệ số nguyên. Gọi đa thức đó là \( Q(x) \).
Vì bậc của \( P(x) \) là 4, nên bậc của \( Q(x) \) phải là 2. Đa thức bậc 2 có dạng tổng quát là \( ax^2 + bx + c \), trong đó \( a, b, c \) là các hệ số nguyên và \( a \neq 0 \).
Vậy, ta giả sử: \( P(x) = (Q(x))^2 = (ax^2 + bx + c)^2 \)
Bước 2: Khai triển biểu thức giả sử
Bây giờ, chúng ta sẽ khai triển biểu thức \( (ax^2 + bx + c)^2 \):
\( (ax^2 + bx + c)^2 = (ax^2)^2 + (bx)^2 + c^2 + 2(ax^2)(bx) + 2(ax^2)(c) + 2(bx)(c) \)
\( = a^2x^4 + b^2x^2 + c^2 + 2abx^3 + 2acx^2 + 2bcx \)
Sắp xếp theo lũy thừa giảm dần của \( x \):
\( = a^2x^4 + 2abx^3 + (b^2 + 2ac)x^2 + 2bcx + c^2 \)
Bước 3: Đồng nhất hệ số
Theo giả sử, ta có: \( x^4 + 4x^3 + 6x^2 + 4x + 2 = a^2x^4 + 2abx^3 + (b^2 + 2ac)x^2 + 2bcx + c^2 \)
Để hai đa thức bằng nhau, các hệ số của các lũy thừa tương ứng của \( x \) phải bằng nhau. Chúng ta sẽ lập một hệ phương trình dựa trên việc đồng nhất các hệ số này:
1. Hệ số của \( x^4 \): \( a^2 = 1 \)
2. Hệ số của \( x^3 \): \( 2ab = 4 \)
3. Hệ số của \( x^2 \): \( b^2 + 2ac = 6 \)
4. Hệ số của \( x^1 \): \( 2bc = 4 \)
5. Hệ số của \( x^0 \) (hệ số tự do): \( c^2 = 2 \)
Bước 4: Phân tích và tìm mâu thuẫn
Bây giờ, chúng ta sẽ xem xét các phương trình này:
Từ phương trình (1): \( a^2 = 1 \). Vì \( a \) là hệ số nguyên, nên \( a \) có thể bằng 1 hoặc -1.
Từ phương trình (5): \( c^2 = 2 \).
Đây chính là điểm mâu thuẫn!
Chúng ta biết rằng \( c \) là một hệ số nguyên. Tuy nhiên, không có số nguyên nào mà bình phương của nó bằng 2. Căn bậc hai của 2 là một số vô tỉ (\( \sqrt{2} \)). Do đó, không có số nguyên \( c \) nào thỏa mãn phương trình \( c^2 = 2 \).
Bước 5: Kết luận
Vì chúng ta đã đi đến một mâu thuẫn (không tồn tại số nguyên \( c \) sao cho \( c^2 = 2 \)), nên giả sử ban đầu của chúng ta là sai.
Vậy, đa thức \( P(x) = x^4 + 4x^3 + 6x^2 + 4x + 2 \) không thể biểu diễn dưới dạng bình phương của một đa thức khác với hệ số nguyên.
Các em thấy đấy, phương pháp phản chứng rất mạnh mẽ trong việc chứng minh những điều tưởng chừng như khó khăn. Quan trọng là chúng ta phải xác định đúng mâu thuẫn.
Nếu có câu hỏi nào, các em cứ mạnh dạn hỏi nhé!
\(P(x)=x^4+4x^3+6x^2+4x+2\)
\(P(x)=x^4+2x^3+x^2+2x^3+4x^2+2x+x^2+2x+1+1\)
\(P(x)=x^2(x^2+2x+1)+2x(x^2+2x+1)+(x^2+2x+1)+1\)
\(P(x)=(x^2+2x+1)^2+1\)
\(P(x)=((x+1)^2)^2+1\)
Giả sử \(P(x)\) có thể biểu diễn dưới dạng bình phương của một đa thức \(Q(x)\) có hệ số nguyên
Suy ra:
\((Q(x))^2=((x+1)^2)^2+1\)
\((Q(x))^2-((x+1)^2)^2=1\)
\((Q(x)-(x+1)^2)(Q(x)+(x+1)^2)=1\)
Để tích của \(Q(x)-(x+1)^2\) và \(Q(x)+(x+1)^2\) là \(1\) thì \(2\) đa thức này phải là hằng số
\(->\) Hiệu hai đa thức này là hằng số
\(-> Q(x)+(x+1)^2-(Q(x)-(x+1)^2)\) là hằng số
\(-> 2x^2+4x+2\) là hằng số (vô lí)
Vậy ta có đpcm
\(-\) Ta có:
\(P(x) = x^4 + 4x^3 + 6x^2 + 4x + 2\)
\(P(x) = (x^4 + 4x^3 + 6x^2 + 4x + 1) + 1 = (x + 1)^4 + 1\)
Giả sử \(P(x) = [Q(x)]^2\) với \(Q(x)\) là đa thức có hệ số nguyên
\(\implies [Q(x)]^2 = (x + 1)^4 + 1\)
\(\iff [Q(x)]^2 – [(x + 1)^2]^2 = 1\)
\(\iff [Q(x) – (x + 1)^2][Q(x) + (x + 1)^2] = 1\)
\(→\) Vì \(Q(x)\) có số nguyên với mọi \(x \in \mathbb{Z}\), \(Q(x) – (x + 1)^2\) và \(Q(x) + (x + 1)^2\)
\(——\)
\(-\) Tích hai số nguyên bằng \(1\) nên hai số đó phải bằng nhau:
\(\implies Q(x) – (x + 1)^2 = Q(x) + (x + 1)^2\)
\(\iff 2(x + 1)^2 = 0\)
\(\iff x = -1\)
\(→\) Đẳng thức chỉ đúng duy nhất tại \(x = -1\), không đúng với mọi \(x \in \mathbb{Z}\)
\(→\) Vậy \(P(x)\) không thể biểu diễn dưới dạng bình phương của một đa thức có hệ số nguyên
Chúc bn học tốt
Xin hn ạ

Trợ Lý Xưởng In Thiên Nam
Add comment