Đặc điểm của Chòm sao Bắc Cực:

Chòm sao Bắc Cực, hay còn gọi là Tiểu Hùng (Ursa Minor), nổi bật với một hình dạng đặc trưng giống như một cái muôi hoặc một chiếc gàu. Điều đặc biệt và quan trọng nhất của chòm sao này là nó chứa đựng Sao Bắc Cực (Polaris).

Sao Bắc Cực có một vị trí rất đặc biệt trên bầu trời. Nó nằm gần như trùng với trục quay của Trái Đất ở bán cầu Bắc. Điều này có nghĩa là trong khi mọi ngôi sao khác dường như quay quanh một điểm trên bầu trời, thì Sao Bắc Cực dường như đứng yên tại chỗ.

Cách xác định vị trí Chòm sao Bắc Cực:

Việc xác định vị trí chòm sao Bắc Cực tương đối dễ dàng nếu các em biết cách sử dụng một chòm sao khác nổi tiếng hơn để làm điểm tựa. Đó chính là chòm sao Đại Hùng (Ursa Major), hay còn gọi là Gấu Lớn, với hình dạng dễ nhận biết là cái “gàu nước” lớn.

Các bước thực hiện như sau:

1. Tìm chòm sao Đại Hùng: Đầu tiên, các em hãy tìm trên bầu trời đêm chòm sao Đại Hùng. Các em sẽ nhận ra nó bởi hình dạng “gàu nước” với bảy ngôi sao sáng.
2. Xác định hai ngôi sao ở cuối “gàu”: Hãy tập trung vào hai ngôi sao ở phía đối diện với “cán gàu” của chòm sao Đại Hùng. Chúng ta gọi chúng là hai ngôi sao “chỉ hướng” (pointer stars).
3. Vẽ đường thẳng tưởng tượng: Từ ngôi sao thứ nhất trong hai ngôi sao “chỉ hướng”, vẽ một đường thẳng tưởng tượng đi qua ngôi sao thứ hai và tiếp tục kéo dài đường thẳng đó ra bầu trời.
4. Đếm khoảng cách: Tiếp tục kéo dài đường thẳng đó khoảng năm lần khoảng cách giữa hai ngôi sao “chỉ hướng”.
5. Tìm Sao Bắc Cực: Điểm dừng chân của đường thẳng tưởng tượng này chính là Sao Bắc Cực. Sao Bắc Cực là ngôi sao sáng nhất trong chòm sao Bắc Cực.

Tại sao Sao Bắc Cực lại quan trọng?

Như đã nói ở trên, Sao Bắc Cực gần như đứng yên trên bầu trời. Điều này làm cho nó trở thành một ngôi sao phương hướng cực kỳ hữu ích, đặc biệt là đối với những người đi biển hoặc những người cần định vị trong đêm tối.

Nếu các em đang ở bán cầu Bắc, Sao Bắc Cực luôn nằm ở phía hướng Bắc. Độ cao của Sao Bắc Cực trên đường chân trời cũng tương ứng với vĩ độ của địa điểm quan sát. Ví dụ, nếu các em ở vĩ độ 20 độ Bắc, Sao Bắc Cực sẽ xuất hiện ở độ cao khoảng 20 độ so với đường chân trời về phía Bắc.

Hy vọng với những hướng dẫn này, các em sẽ có thể tự mình tìm thấy chòm sao Bắc Cực và Sao Bắc Cực trên bầu trời đêm sắp tới. Hãy cùng nhau khám phá vũ trụ bao la nhé!