ĐỌC HIỂU (5,0 điểm)
Đọc văn bản sau: SƯ TỬ VÀ KIẾN CÀNG
Trong rừng, Sư…
Đọc văn bản sau: SƯ TỬ VÀ KIẾN CÀNG
Trong rừng, Sư tử có nhiều oai quyền, muôn loài đều phải sợ. Nhưng nó rất cô độc, chỉ lủi thủi một mình, không ai thân thiết để khi buồn có nhau. Thế là nó đi tìm bạn. Nhưng nó chỉ kết bạn với những loài có ngà nhọn, vuốt sắc, nanh dài, sức khỏe như voi, cọp, gấu, lợn rừng, ít ra cũng trâu rừng, bò tót. Nó nghĩ rằng kết bạn với những loài vật ấy thì nó không bao giờ thiệt. Khi chúng kiếm được mồi ngon, nhất định chúng phải biếu xén mình, lại nhỡ khi mình lâm nạn, chúng cũng có thể giúp sức với mình mà chiến thắng kẻ thù.
Một hôm, có con Kiến càng đến rủ sư tử cùng kết bạn. Sư tử liền gạt đi mà nói:
– Ta là chúa sơn lâm, mà đi kết bạn với loài kiến như mày hay sao. Thử hỏi xem, mày có thể có ích gì cho ta! Mồi của mày kiếm được không phải là thức ta ăn hằng ngày. Mày có quyền lực gì để giúp ta khi xảy ra hoạn nạn. Ta làm bạn với mày, thiên hạ sẽ cười ta dại! Hãy bò đi nơi khác! Bạn của mày là các loài sâu bọ nhỏ bé, hèn hạ như mày!
Kiến càng nghe Sư tử nói thế liền bỏ đi ngay.
Một hôm, Sư tử đang ngủ, bỗng tỉnh dậy vì thấy ngứa ngáy trong tai rất khó chịu. Không rõ vì sao? Càng lâu càng thấy nhức nhói, không tài nào gượng dậy nổi, đành nằm nhịn đói suốt ngày. Bạn bè kéo đến hỏi thăm. Sư tử nằm rên hừ hừ, nhờ chúng xem trong tai có cái gì hãy lấy ra giúp. Voi nói:
– Tôi chẳng nhìn thấy gì cả. Ngà tôi dài nhưng không thể cho vào tai bạn được!
Hổ cũng nói:
– Tôi cũng đành chịu. Vuốt tôi sắc, nhưng không thể cho vào tai bạn được.
Gấu, lợn rừng, trâu rừng, bò tót đều chịu. Cuối cùng, chúng tản ra đi kiếm mồi, mặc Sư tử nằm rên một mình. Kiến càng nghe tin Sư tử đau tai, không để bụng chuyện cũ, sốt sắng đến thăm. Sư tử nhờ Kiến xem bệnh tình của mình. Kiến bò vào tai Sư tử thấy một con vắt nằm kềnh ra đấy, bụng no căng. Kiến đốt cho nó một mồi, tê dại đi, rồi kéo ra. Sư tử thấy nhẹ cả người. Bấy giờ Sư tử mới hối hận đã đối xử không phải với Kiến, và xin kết thân với Kiến suốt đời!
(Sư tử và Kiến càng, Truyện ngụ ngôn Lào, Trương Chính kể, thegioicotich.vn)
Thực hiện các yêu cầu:
Câu 1: Văn bản trên thuộc thể loại nào? Ngôi kể?
Câu 2: Cuộc trò chuyện của các nhân vật trong ngữ liệu diễn ra ở đâu?
Câu 3: Trong văn bản Sư tử và kiến càng, Sư tử chỉ kết bạn với những con vật như thế nào? Qua đó, em có nhận xét gì về nhân vật Sư tử?
Câu 4: Chỉ ra phép liên kết trong đoạn văn sau: “- Ta là chúa sơn lâm, mà đi kết bạn với loài kiến như mày hay sao. Thử hỏi xem, mày có thể có ích gì cho ta! Mồi của mày kiếm được không phải là thức ta ăn hằng ngày. Mày có quyền lực gì để giúp ta khi xảy ra hoạn nạn. Ta làm bạn với mày, thiên hạ sẽ cười ta dại! Hãy bò đi nơi khác!…”
Câu 5: Chỉ ra công dụng của dấu gạch ngang trong câu sau:
“ Hổ cũng nói:
– Tôi cũng đành chịu. Vuốt tôi sắc, nhưng không thể cho vào tai bạn được.”
Câu 6: Dù bị sư tử coi thường, không muốn kết bạn nhưng khi sư tử bị đau tai, kiến càng vẫn đến thăm và giúp đỡ. Em có đồng tình với hành động đó của kiến không? Vì sao?
Câu 7: Từ việc kết bạn và cách đối xử của Sư tử đối với kiến càng, em rút ra được bài học gì trong cách cư xử với bạn bè ( trả lời bằng đoạn văn 5-7 dòng)
Chúng ta cùng bắt đầu nhé!
Câu 1: Văn bản trên thuộc thể loại nào? Ngôi kể?
Văn bản trên thuộc thể loại truyện ngụ ngôn.
Ngôi kể của văn bản là ngôi thứ ba. Người kể chuyện ở ngoài câu chuyện, toàn tri, biết hết suy nghĩ, hành động của các nhân vật.
Câu 2: Cuộc trò chuyện của các nhân vật trong ngữ liệu diễn ra ở đâu?
Cuộc trò chuyện của các nhân vật diễn ra ở trong rừng.
Câu 3: Trong văn bản Sư tử và kiến càng, Sư tử chỉ kết bạn với những con vật như thế nào? Qua đó, em có nhận xét gì về nhân vật Sư tử?
Trong văn bản, Sư tử chỉ kết bạn với những loài vật có ngà nhọn, vuốt sắc, nanh dài, sức khỏe như voi, cọp, gấu, lợn rừng, ít ra cũng trâu rừng, bò tót.
Qua đó, ta có nhận xét về nhân vật Sư tử là một nhân vật kiêu ngạo, chỉ coi trọng sức mạnh và lợi ích vật chất. Sư tử đánh giá bạn bè dựa trên hình dáng bên ngoài và khả năng mang lại lợi ích cho mình, mà không xem xét đến những phẩm chất khác như lòng tốt, sự chân thành.
Câu 4: Chỉ ra phép liên kết trong đoạn văn sau: “- Ta là chúa sơn lâm, mà đi kết bạn với loài kiến như mày hay sao. Thử hỏi xem, mày có thể có ích gì cho ta! Mồi của mày kiếm được không phải là thức ta ăn hằng ngày. Mày có quyền lực gì để giúp ta khi xảy ra hoạn nạn. Ta làm bạn với mày, thiên hạ sẽ cười ta dại! Hãy bò đi nơi khác!…”
Phép liên kết trong đoạn văn này là phép nối (nối các câu bằng các từ ngữ có ý nghĩa liên kết với nhau) và phép thế (thay thế các từ ngữ ở câu trước bằng các từ ngữ ở câu sau để tránh lặp lại).
Cụ thể:
- Phép nối: Các câu trong đoạn văn liên kết với nhau một cách chặt chẽ, thể hiện một chuỗi lập luận của Sư tử khi từ chối kết bạn với Kiến càng.
- Phép thế: Từ “mày” được lặp đi lặp lại để thay thế cho “Kiến càng”, thể hiện thái độ khinh miệt của Sư tử.
Câu 5: Chỉ ra công dụng của dấu gạch ngang trong câu sau:
“ Hổ cũng nói:
– Tôi cũng đành chịu. Vuốt tôi sắc, nhưng không thể cho vào tai bạn được.”
Trong câu này, dấu gạch ngang có công dụng đánh dấu sự chuyển ý, báo hiệu bắt đầu lời thoại của nhân vật (Hổ).
Câu 6: Dù bị sư tử coi thường, không muốn kết bạn nhưng khi sư tử bị đau tai, kiến càng vẫn đến thăm và giúp đỡ. Em có đồng tình với hành động đó của kiến không? Vì sao?
Em hoàn toàn đồng tình với hành động của Kiến càng.
Vì:
- Kiến càng là một nhân vật có tấm lòng nhân hậu, cao thượng. Mặc dù bị Sư tử đối xử tệ bạc và khinh thường, Kiến càng vẫn bỏ qua chuyện cũ để đến giúp Sư tử khi gặp hoạn nạn.
- Hành động của Kiến càng thể hiện phẩm chất tốt đẹp của tình bạn: sẵn sàng giúp đỡ người khác khi họ gặp khó khăn, không phân biệt đối xử hay giữ bụng chuyện cũ.
- Qua đó, Kiến càng đã dạy cho Sư tử một bài học sâu sắc về cách đối xử với bạn bè, về giá trị đích thực của tình bạn không nằm ở sức mạnh hay địa vị, mà ở sự chân thành và lòng tốt.
Câu 7: Từ việc kết bạn và cách đối xử của Sư tử đối với kiến càng, em rút ra được bài học gì trong cách cư xử với bạn bè?
Từ câu chuyện “Sư tử và Kiến càng”, em rút ra được bài học quý giá về cách cư xử với bạn bè là không nên đánh giá người khác qua vẻ bề ngoài hay địa vị, sức mạnh mà cần nhìn nhận họ bằng tấm lòng chân thành và những phẩm chất tốt đẹp bên trong. Tình bạn đích thực không phân biệt giàu nghèo, sang hèn mà dựa trên sự tôn trọng, thấu hiểu và sẵn sàng giúp đỡ nhau. Đừng bao giờ vì sự kiêu ngạo hay những toan tính lợi ích nhất thời mà bỏ qua những người bạn tốt, bởi có những lúc, chính những người mà ta coi thường lại là người mang đến sự giúp đỡ quý giá nhất khi ta gặp khó khăn.
Các em thấy đó, câu chuyện “Sư tử và Kiến càng” tuy ngắn gọn nhưng chứa đựng những bài học vô cùng ý nghĩa. Cô mong rằng qua việc phân tích này, các em sẽ có thêm những suy ngẫm sâu sắc về tình bạn và cách đối nhân xử thế trong cuộc sống.
Nếu có bất kỳ câu hỏi nào, các em đừng ngần ngại hỏi cô nhé!
C1.
– Văn bản thuộc thể loại: truyện ngụ ngôn.
– Ngôi kể: ngôi thứ ba.
C2. Cuộc trò chuyện của các nhân vật diễn ra trong khu rừng (cụ thể là nơi Sư tử sinh sống).
C3.
– Sư tử chỉ kết bạn với những con vật: có sức mạnh, quyền lực như voi, hổ, gấu, lợn rừng, trâu rừng, bò tót.
– Nhận xét: Sư tử là kẻ kiêu ngạo, thực dụng, coi thường kẻ yếu, chỉ muốn kết bạn để có lợi cho bản thân.
C4. Các phép liên kết được sử dụng:
– Phép lặp: lặp từ “mày”, “ta”.
– Phép thế: dùng đại từ xưng hô “ta”, “mày”.
– Phép nối: quan hệ logic giữa các câu (thể hiện qua nội dung lập luận).
C5.
Công dụng: Dùng để đánh dấu lời nói trực tiếp của nhân vật (lời của Hổ).
C6. Em đồng tình với hành động của kiến càng.
– Vì:
+ Kiến thể hiện lòng bao dung, không thù hằn.
+ Biết giúp đỡ người khác khi gặp khó khăn.
+ Đây là hành động đẹp, thể hiện phẩm chất tốt trong cuộc sống.
C7.
Bài học sâu sắc trong cách cư xử với bạn bè. Mỗi người không nên đánh giá người khác chỉ qua vẻ ngoài hay sức mạnh mà cần biết tôn trọng, đối xử công bằng với mọi người. Trong tình bạn, sự chân thành và lòng tốt quan trọng hơn lợi ích cá nhân. Đồng thời, ta cũng cần học cách bao dung như kiến càng, biết bỏ qua lỗi lầm để giúp đỡ người khác khi họ gặp khó khăn. Có như vậy, các mối quan hệ mới bền vững và ý nghĩa.

Trợ Lý Xưởng In Thiên Nam
Add comment