Chào các em học sinh yêu quý! Hôm nay, thầy/cô sẽ hướng dẫn các em giải một bài tập khá thú vị về tác phẩm “Tức nước vỡ bờ” của nhà văn Ngô Tất Tố, đặc biệt là về nghệ thuật xây dựng tình huống bất ngờ ở cuối truyện. Đây là một điểm nhấn nghệ thuật rất quan trọng, giúp các em hiểu sâu sắc hơn về giá trị tư tưởng và hiện thực của tác phẩm. Chúng ta cùng bắt đầu nhé!

Yêu cầu đề bài: Viết đoạn văn 6-8 câu nêu cảm nhận của em về nghệ thuật xây dựng tình huống bất ngờ ở cuối truyện Tức nước vỡ bờ, đồng thời chỉ ra ý nghĩa của tình huống này.

Hướng dẫn làm bài:

Để hoàn thành tốt đoạn văn này, các em cần lưu ý những điểm sau:

• Xác định đúng “tình huống bất ngờ”: Đó chính là hành động vùng dậy quật ngã tên cai lệ và người nhà lí trưởng của chị Dậu.
• Phân tích “nghệ thuật xây dựng”:
  • Tình huống này bất ngờ ở chỗ nào? (Từ một người phụ nữ cam chịu, nhẫn nhục bỗng trở nên mạnh mẽ, quyết liệt).
  • Sự bất ngờ đó được chuẩn bị như thế nào? (Qua sự dồn nén của bao nỗi thống khổ, sự chèn ép đến bước đường cùng).
  • Tác dụng của sự bất ngờ này đối với người đọc là gì? (Gây ấn tượng mạnh, thỏa mãn, bất ngờ, khâm phục).
• Chỉ ra “ý nghĩa của tình huống”:
  • Đối với nhân vật chị Dậu: Khẳng định sức sống tiềm tàng, mãnh liệt, tinh thần phản kháng của người nông dân bị áp bức.
  • Đối với hiện thực xã hội: Tố cáo bản chất tàn bạo, phi nhân tính của chế độ thực dân phong kiến, đẩy người dân vào đường cùng.
  • Đối với chủ đề tác phẩm: Thể hiện rõ quy luật “tức nước vỡ bờ” – khi bị dồn ép đến giới hạn, con người sẽ vùng lên đấu tranh để tự vệ.
• Lưu ý về hình thức: Đảm bảo đoạn văn có độ dài từ 6-8 câu, diễn đạt mạch lạc, giàu cảm xúc.

Đoạn văn tham khảo:

Nghệ thuật xây dựng tình huống bất ngờ ở cuối truyện “Tức nước vỡ bờ” thực sự rất đặc sắc và gây ấn tượng mạnh mẽ cho người đọc. Từ hình ảnh một người phụ nữ nông dân yếu đuối, nhẫn nhục, chị Dậu bỗng vùng lên quật ngã tên cai lệ và người nhà lí trưởng một cách quyết liệt, không ai ngờ tới. Sự bùng nổ ấy là kết quả của một quá trình dồn nén đến tận cùng của bao nỗi đau khổ, sự chèn ép vô lý mà chị phải chịu đựng, khiến người đọc vừa ngỡ ngàng vừa vỡ òa trong sự thỏa mãn. Tình huống này mang ý nghĩa sâu sắc, khẳng định một quy luật tất yếu trong cuộc sống: khi con người bị dồn ép đến bước đường cùng, sự tức nước sẽ làm vỡ bờ, biến nỗi thống khổ thành hành động phản kháng quyết liệt. Nó không chỉ tố cáo bản chất tàn bạo, bất nhân của xã hội cũ mà còn ca ngợi sức sống tiềm tàng, mãnh liệt của người nông dân Việt Nam. Đây là một tiếng chuông cảnh tỉnh đanh thép, cho thấy sự vùng dậy của những người cùng khổ là điều không thể tránh khỏi.

Thầy/cô mong rằng đoạn văn mẫu và những gợi ý trên sẽ giúp các em có thêm định hướng để hoàn thành tốt bài tập của mình. Chúc các em học tập tốt và ngày càng yêu thích môn Ngữ Văn nhé!