Viết phần bàn luận về nghị luận văn học , có ý kiến cho rằng “Giống…

“Giống như lúa, ngô, đậu… là những thứ cây gần gũi nhất trên cánh đồng quê. Văn chương chính là ngũ cốc trên cánh đồng người”

\(1\). Giải thích:

– Lúa, ngô, đậu: là những loại cây được gieo, nảy mầm, tạo nên những thành quả nông nghiệp. Trong suốt quá trình tồn tại, hình thành và phát triển của nó, nó vẫn luôn bám rễ mình vào mảnh đất nó được gieo hạt \(\Rightarrow\) Bởi vậy mà chúng là những loài cây gần gũi nhất trên những cánh đồng quê. 

– Cánh đồng người: là sự nhân hoá hình ảnh quê hương, nơi mang cả những mầm cây lúa, ngô, đậu và con người. Là vùng đất khởi sinh ra những con người, sự vật xuất hiện, trải qua, và biến đổi.

– Ví văn chương là ngũ gốc trên quê hương là những thành phẩm nhọc công, là sự nảy mầm của những câu chuyện, những bến nhớ, bến đợi, suy tư của con người trên mảnh đất chôn nhau cắt rốn. Văn chương không chỉ là sự khởi sinh của mảnh đất quê hương mà còn là sự khởi sinh của những trăn trở, suy tư của con người khi đối diện, chung sống với non sông, đất nước.

\(\Rightarrow\) Vấn đề nghị luận: Văn chương là những câu chuyện bắt nguồn từ cuộc sống mà trước nhất là bắt nguồn từ những suy tư và trăn trở của con người về cuộc sống.

\(2\). Bàn luận:

\(2.1\). Lý giải vì sao văn chương là ngũ cốc trên cánh đồng người?

– Đặc trưng văn học: là phản ánh đời sống xã hội. Đối tượng của văn học là cuộc sống và con người, đặc biệt đối tượng trung tâm là cuộc sống mang ý nghĩa có bóng dáng của con người. Mỗi con người đều là chủ thể của một giống nói, một mảnh đất, có những đặc điểm trần thuật, những phương cách biểu đạt ý niệm đặc trưng, tạo nên những câu văn, vần thơ mang đậm nét cá nhân trong mối quan hệ với cuộc sống. 

– Cuộc sống có những chiều kích khác nhau, và đôi khi hỗn loạn, hỗn mang tạo nên cho người cầm bút những cảm xúc mãnh liệt, thôi thúc nhà văn kiến tạo những giá trị nghệ thuật đặc biệt. Cuộc sống khách quan trước nhất phải đi qua tâm hồn người nghệ sĩ, tác động, làm cho người viết những cảm xúc, từ đó trong sự khao khát giãi bày, bày tỏ những ý niệm, cuộc sống ấy dần được nhuộm màu sắc cá nhân, trong tâm tưởng riêng biệt của nhà văn, từ đó viết nên những câu chuyện, bài thơ không chỉ xuất phát từ cánh đồng lúa ngô đậu, mà còn xuất phát từ cánh đồng cảm xúc của kẻ múa bút trên giấy mực.

\(2.2\). Biểu hiện:

– Những thứ ngũ cốc văn chương là những viên đá, hạt cát bụi dưới chân ta, dưới chân nhà văn, từ cuộc sống. Đó là những câu chuyện kể về cuộc sống từ thường nhật nhất đến bạo liệt nhất. Những nỗi đau giằng xé nhất cho đến những niềm vui sướng mãnh liệt nhất. Tất cả những gì văn chương có là một cuộc sống mang theo nhiều chiều hướng đa dạng về thẩm mỹ và tư tưởng.

– Con người trong văn học hiện lên là những sinh thể sống động, được tái hiện bằng những tương tác trong mối quan hệ logic với bối cảnh, thế giới trong tác phẩm. Những miêu tả trong cảm xúc, nội tâm, hình thể,… là đặc điểm tạo nên một phần của cuộc sống đầy đủ tính toàn vẹn cần có.

\(2.3\). Phân tích ý nghĩa:

– Văn chương khi này chỉ ra cho người đọc nhiều góc nhìn về đời sống, những đời sống mà họ nhiều khi lướt qua, không bước chậm lại để nhìn ngắm, từ đó thấu hiểu được một thế giới đa dạng mối liên kết và thấu cảm với những tâm trạng đầy đa dạng của nhà văn, như một cách để vừa đối thoại gián tiếp, vừa làm mới chính bản thân mình, làm hoàn thiện nhân cách, hướng tới chân – thiện – mỹ.

– Văn chương phản ánh đời sống còn là sự chứng thực cho một giai đoạn của lịch sử, ghi dấu lại những câu chuyện về đời sống và con người như một cách để sóng đôi với những ghi chép biên niên sử để ghi tạc lại những giai đoạn lịch sử về con người.

\(3\). Phản biện – mở rộng:

– Văn chương chưa từng bao giờ chỉ là ngũ cốc trên cánh đồng, và cũng có lẽ là không gần gũi với đời sống loài người như lúa, ngô, đậu. Bởi văn chương còn mang theo những cuộc đấu tranh, những sự phản kháng sứt mẻ, không chỉ là phản ánh thế giới, mà còn như là một phương tiện để đối chọi lại thế giới, khi thế giới có đầy sự bất công, bạo ngược. Đồng thời, văn chương đôi khi còn là những thế lực đối chọi mà con người thường hất vai, đặc biệt trong thời đại loạn lạc, nơi những giá trị bị thay thế, và thời đại số bùng nổ với các phương tiện mang lại sự đa dạng và phong phú hơn là văn chương.